op bezoek bij Google Amsterdam

Vandaag was ik met collega Yvette uit Maastricht op bezoek bij Google in Amsterdam. Deze plek stond al een hele lange tijd op mijn lijstje en Yvette wist dat gelukkig. Toen de kans zich voordeed mocht ik met haar groep van de Universiteit Maastricht mee. In de groep waren mensen van de bibliotheek, van Facilitaire zaken en docenten die betrokken zijn bij de ontwikkelingen van het Edlab. Een gemend gezelschap dus.

receptie_google_amsterdam

In het receptiegedeelte is een grote zaal voor presentaties te vinden, een lange tafel om koffie aan te drinken en verschillende zitjes.

receptie_google_amsterdam2

De receptiebalie is een uitgebouwde bakfiets en refereert naar het land waar we zijn.

Tim Knabben pikte ons om 11 uur op bij de receptie en nam ons mee naar de Loft. Een ruimte die voor verschillende doeleinden gebruikt kan worden en die een huiselijke sfeer uitstraalt.

loft_google_amsterdam5

Zo staat er een lange tafel die je voor vergaderingen kan gebruiken of koffie aan kan drinken.

loft_google_amsterdam3

Maar er staan ook chesterfield banken, met een scherm in de buurt, zodat je niet aan de tafel hoeft te zitten om een presentatie te kunnen volgen.

loft_google_amsterdam2

Je kan in deze ruimte ook even gebruik maken van een bureau. Of van het zithoekje met relax stoelen, genietend van het uitzicht over Amsterdam.

loft_google_amsterdam4

En wat mij meteen opviel is het verschil dat deze deur maakt. Het geeft het gevoel dat je niet op een kantoor bent.

loft_google_amsterdam

Tim vertelde over het bedrijf Google en de filosofie erachter. Yvette had het boek Work Rules van Laszlo Bock gelezen en ons een uittreksel gestuurd dus konden we het verhaal van Tim goed volgen.

De principes van innovatie volgens Google:

  • innovation is not instant perfection
  • think big (10x)
  • share everything you can
  • 20% time
  • ideas come from everywhere
  • data – not opinions
  • focus on users not on competition
  • dare to fail

En dat straalt de kantooromgeving ook uit. Hier worden dingen bedacht, hier wordt de wereld beter gemaakt en dat voel je.

Tim’s collega Vincent vertelde over waarom Google de kantoren zo inricht zoals ze dat doet. Het gaat namelijk om de werknemers. En er wordt alles aan gedaan om hen zo gezond en productief mogelijk te maken, en ja, dat mag ook leuk zijn.

People first

Het gaat om de wellbeing van de mensen. Heerlijk toch! Er is dan ook geen vast budget voor inrichting. Alles wat nodig is om het zo fijn mogelijk te maken voor de mensen. Dat betekent dus veel aandacht voor de omgeving. Het is een ecosysteem dat elke dag de connectie met je maakt. Vincent luistert naar iedereen die iets wil zeggen over de omgeving en probeert alle wensen in te willigen. Usergroups zijn in zijn werk superbelangrijk. En de vraag wat heb je nodig om te kunnen werken wordt vaak gesteld. Iedereen bij Google heeft een vast/eigen bureau. Deze staat in een open ruimte. Je denkt misschien, waar blijven de plaatjes, van de kantooromgeving mochten wij geen foto’s maken en dat heb ik dan ook niet gedaan.

De gezamenlijke ruimtes worden zo ingericht dat je er verschillende dingen kan doen:

  • focus
  • collaboration
  • learning
  • socialization

Bij het inrichten wordt ook rekening gehouden met de Google experience, health & wellbeing en sustainability. Data (vragen aan de mensen wat ze willen) zorgt ervoor dat men weet wat er goed gebruikt wordt en wat wel of niet werkt. Om de experience zo clean mogelijk te houden blijven ze bij de basics.

Op elke verdieping is een keukengedeelte waar je de hele dag door gezonde snacks kan halen, kan zitten om te werken of te overleggen en waar koffie en thee klaarstaat. En dan geen thermoskannen maar een heuse espressomachine met verse bonen om te malen.

keuken_gedeelte_google_amsterdam

Dit keukengedeelte zat aan een kant van het gebouw en om de medewerkers niet te ver te laten lopen zit er op elke vloer ook een pantry waar ook koffie en thee (ook ander drinken) beschikbaar is en kleine snacks zoals fruit. In het restaurant staat elke dag een maaltijd klaar. Warm of koud en altijd gezond.

restaurant_google_amsterdam2

Ik denk dat ik, als ik hier zou werken, kilo’s aan zou komen.

restaurant_google_amsterdam

 

Fijn dat er dan ook een sportschool aanwezig is om alle kilo’s er weer af te trainen. Naast de standaard apparaten worden er ook groepslessen aangeboden zoals Pilatus en Yoga.

Het bezoek aan Google was een langgekoesterde wens die uitgekomen is. Was het zoals ik het had verwacht. Ja! Wat neem ik mee uit dit bezoek. De medewerker voorop stellen bij het inrichten van de ruimte. Aandacht hebben voor de omgeving en dingen mooi maken. Of het nu om collega’s gaat of om studenten. Iedereen verdient een mooie werkomgeving. En dat kan al in kleine dingen zitten, een lampje extra om sfeer te maken of een poster aan de muur met een mooie inspirerende afbeelding.

Liber Architecture Group – op bezoek bij Vitra

Een van mijn wensenlijstje; een bezoek brengen aan de Vitra campus in Weil am Rhein.

vitra

En ik kan wel zeggen het werd een feestje.

vitra4

We kregen een waanzinnig goede rondleiding van Nicole. Zij vertelde ons over de architecten van de gebouwen, we stonden even stil bij het overlijden van Zaha Hadid die op deze campus haar eerste gebouw plaatste (het brandweerstation), en we keken binnen in een van de productiehallen. Twee uur duurde de rondleiding en ik heb me geen seconde verveeld.

vitra2

We eindigden bij het museum en keken daar nog even rond. Kregen een lunchpakketje mee en bezochten de showroom en winkel.

vitra3

En daar werd ik verliefd op de roze kamer. Ik zou hem zo achter in de auto willen leggen en meenemen. Subtiele tinten roze ook op de muur. En dan die waanzinnig grote theepot.

Maar ook wil ik deze bureaustoel (waar ook een lounge stoel en een eetkamerstoel van is).

vitra5

Ach eigenlijk als je daar rondloopt dan wil je alles wel meenemen. Het meubilair van Vitra is iets duurder dan van andere leveranciers en dat komt omdat het met de hand in Duitsland gemaakt wordt. En na het zien van de showroom snap ik het wel. Ik begrijp waarom mensen heel graag stoelen van Vitra kopen. Het is gewoon heel mooi spul!

Meer foto’s van deze campus staan hier.

Liber Architecture Group – dag 3

De laatste dag van deze conferentie is altijd een korte. Alleen het ochtendprogramma en dan om 13.00 uur klaar. Vandaag op het programma technische zaken zoals licht, bewegwijzering en opslag. Maar ook evaluaties. Van projecten nog niet zo lang geleden tot projecten van heel lang geleden.

daniela-pogade

Daniela Pogade van Textredaction in Berlijn gaf een overzicht van verschillende soorten bewegwijzering omdat tegenwoordig gebouwen niet meer zoals vroeger, gewoon te begrijpen zijn. Ze heeft een aantal aandachtspunten waar bewegwijzering aan moet voldoen:

  • moet ontwikkeld worden vanuit het inzicht van de gebruiker
  • reduceren tot de meest essentiële informatie
  • moet makkelijk aan te passen zijn, dus zonder al te veel moeite of geld
  • heb zowel aandacht voor binnen het gebouw als daarbuiten

Door middel van voorbeelden kregen wij les in waar je bewegwijzering allemaal kan plaatsen of verwachten. Welke kleuren je kan gebruiken en welke lettertypen. Het was een beginnetje. Ik had graag nog wat meer de diepte in gegaan als daar tijd voor was geweest.

jochem-usinger

Jochem Usinger (UKW Innenarchitekten Krefeld) was een erg grappige man die ook erg om zichzelf moest lachen. Hij gaf voorbeelden van hoe zijn bedrijf licht gebruikt in bibliotheken. Lekker schots en scheef en een beetje dwars. Het paste wel bij deze meneer. Ik heb in ieder geval erg om hem gelachen en als gevolg daarvan weinig aantekeningen gemaakt.

ulrich-niederer

Ulrich Niederer (de voorzitter van de Liber-LAG board en directeur van de Central and University ibrary Lucerne) vertelde over een project dat 36 jaar heeft geduurd en waarbij 5 bibliotheken gezamenlijk een opslag locatie hebben buiten de stad. In dit gebouw worden momenteel 3,1 miljoen volumes opgeslagen en er is ruimte voor groei naar 14 miljoen. Het is een high-tech inrichting met een robot die de boeken of tijdschriften ophaalt. Er heerst een lage luchtvochtigheid waar wel vragen over kwamen na de presentatie. Volgens de andere aanwezige Nederlanders en Belgen was deze luchtvochtigheid veel te laag. Maar misschien dat het in Zwitserland anders gaat.

De laatste sessie ging over post-evaluation, oftewel klopt datgene wat je hebt gedaan en zijn de gebruikers tevreden. Karen Latimer begon. Zij werkt voor de Queen’s University in Belfast en vertelde over een verbouwing die 6 jaar geleden heeft plaatsgevonden.

karen-latimer

Maar eerst gaf zij meer informatie over de IFLA Post-Occupancy-Evaluation. Deze enquête kan door iedereen gebruikt worden. 7 pagina’s aan vragen over het gebouw, de dienstverlening en de bevindingen. In 2015 is er een boek gepubliceerd met case-studies en deze enquête.

Karen vertelde over haar verbouwing die klaar was in 2009 waarbij een aantal kleine bibliotheken werd samengevoegd en waar de ICT op orde werd gebracht. Het bibliotheekgebouw ligt centraal op de campus en studenten weten het goed te vinden. Binnen no-time was het hele gebouw 24/7 open in plaats van 1 leeszaal, waarvan men eerst dacht dat dat voldoende zou zijn. Het meubilair is van goede kwaliteit en er is goede akoestiek in het gebouw. Toch waren er teveel informatiebalies die veel te groot zijn en te weinig studieplekken. De balies gaan nu dus plaatsmaken voor de studieplekken. Ook waren er niet voldoende groepswerkplekken en maken de toiletten teveel geluid. In de afgelopen jaren zijn er bijna 400 studieplekken bijgekomen. Als Karen geld genoeg zou hebben zou zijn graag het entreegebouw aanpakken en meer interactieve werkplekken creëren. En de toiletten aanpakken.

klaas-ulrich-werner

Ik had de Brain in Berlijn van de faculteit Humanistiek nog nooit eerder gezien maar wat een waanzinnig mooi gebouw is dit. Het hoort bij de Vrije Universiteit en is 10 jaar geleden gebouwd. Klaus Ulrich Werner nam ons mee in de evaluatie. Het gebouw telt ongeveer 650 studieplekken en is een heel compact gebouw. Het onderwijs dat deze studenten krijgen is heel erg gericht op essays schrijven en in stilte studeren en dus zijn er veel individuele plekken. Alleen werd tijdens de bouw al duidelijk dat er ook behoefte zou zijn aan samenwerkplekken en dat studenten meer elektronische materialen gebruiken en dat de boekenkasten dus wel weg kunnen. POE liet zien dat de locatie enorm wordt gewaardeerd en dat ook op details de bibliotheek het heel goed doet. Dat deze bibliotheek het zo goed doet is een reden geweest voor de universiteit om andere faculteitsbibliotheken ook een facelift te geven. Zij zijn geen 24/7 open maar wel tot 10 uur in de avond. De campus ligt nogal afgelegen van de stad waar de meeste studenten wonen en er zijn geen winkels in de buurt.

Na POE weet Klaus Ulrich dat ij iets moeten doen aan de zonering, dat zij boekenkasten weg moeten halen ten gunste van studieplekken en dat ze meer flexibiliteit nodig hebben om verschillende soorten leren te stimuleren. Zijn ultieme wens mocht hij geld hebben: een regenbestendig dak.

Als laatste kwam Jeremy Upton aan het woord van de Edinburgh University Library.

jeremy-upton

Hij vertelde over een gebouw waar ik in 2014 een bezoek aan bracht. Lees mijn verslag van dat bezoek hier. Dit gebouw staat al 50 jaar en wordt nog steeds heel intensief gebruikt. Tijdens een verbouwingstraject van 8 jaar  werden de plannen gewijzigd met dank aan POE. In het gebouw vind je alleen boeken die relevant zijn voor de studie op dat moment. De erfgoed collectie is open en toegankelijk voor iedereen. Meteen achter de balie vind je de boeken die het meest gebruikt worden. En er is een grote diversiteit aan studieplekken.

space for engagement and conversation

De organisatie is flexibel genoeg om boekenkasten te vervangen door studieplekken en in 2016-2017 komen er nieuwe dingen zoals een makerspace en tentoonstellingsruimtes.  De liften zijn en blijven een nachtmerrie en de ventilatie werkt ook niet optimaal. Maar toch is Jeremy erg tevreden over het gebruik en gaat hij de komende jaren gebruiken voor:

  • spaces to allow easier access to and interaction with resources
  • digital first
  • space support new forms of interpretation
  • place for community
  • student led learning

En toen was het weer voorbij. Het ging supersnel deze keer. Alle sprekers waren goed tot zeer goed. Er kwamen interessante discussies voorbij en Yvette en ik raakten niet uitgepraat. De presentaties zullen binnenkort online komen en ik zal de link aanvullen als het zover is.

Liber Architecture Group – dag 2

Vandaag was de dag van de architecten. Zo vertelde Francois J.V. Valentiny over de nieuwe bibliotheek van de universiteit van Luxembourgh.

image

Hij noemt het gebouw een dialoog tussen het verleden en heden. En in zijn ogen zal het een goed huwelijk zijn omdat iedereen een goed gevoel heeft bij het gebouw. Voor de bibliotheek wordt een oud industriegebouw getransformeerd. Het gebouw is 100 meter lang en 20 beter breed. Binnen worden zwevende eilanden gemaakt met studieplekken. Op de plaatjes ziet het er heel spectaculair uit maar het gebouw is nog niet af. We moeten deze dus op het lijstje voor het komende jaar zetten.

Clement Blanchet gebruikt veel plaatjes en doet nogal stoere uitspraken over duurzaamheid en groene gebouwen.

image

Hij zegt dat het niet langer gaat om een eenvoudig gebouw te ontwerpen, of een mooi gebouw. Nee het moet een gebouw zijn dat aan allerlei regels voldoet die te maken hebben met duurzaamheid en technologie. Voor hem als architect wordt het dan dus steeds lastiger om aan alle eisen en wensen te voldoen. Toch heeft hij een waanzinnig mooi gebouw ontworpen in Caen dat momenteel gebouwd wordt. Gebaseerd op de vorm van een kruis waarbij 4 bibliotheken met elkaar verbonden worden. Je zou dan denken de bibliotheken komen in de hoeken en de bruggen zijn de verbindende factoren. Maar nee, Blanchet gebruikte de bruggen als bibliotheek met een plein in het kruis in het midden. Waanzinnige afbeeldingen kwamen voorbij.

the library in itself is a city

De inrichting is flexibel zodat gebruikers mee kunnen helpen bij de inrichting. De jeugdafdeling zit bovenin zodat de kids op weg naar boven kunnen kijken welke kennis/informatie er nog allemaal voor ze is als ze ouder worden. De bibliotheek opent in december.

Na de lunch vertelde Ralf Coussee over de Krook in Gent. Ik was hier vorig jaar op bezoek dus verwijs ik even naar de post die ik toen schreef.

Heneghan Peng gaf ons een inkijkje in de bibliotheek van de Greenwich University.

image

Voormalig gesitueerd in drie gebouwen met een enorme rijke historie en nu in een nieuw gebouw.

the library is a place to meet, to learn, to reflect and to do

Het nieuwe gebouw zit op een logische plek, vlakbij het openbaar vervoer en in een straat waar studenten door heen lopen. Het gebouw is er ook om de straat een nieuw elan te geven. Het was een beetje een doodse straat geworden.

Als laatste architect was Heinrich Degelo aan de beurt. Hij is de architect van de UB van Freiburg. Hij vertelde dat het hier om een renovatie gaat en niet om het ontweren van een nieuw gebouw. En dat klopt natuurlijk ook wel. Toen alle muren en vloeren zijn verwijderd zijn de kolommen van de liften blijven staan.

image

En ook het depot is tijdens de renovatie in bedrijf gebleven. Dus terwijl de gaten in de vloer werden volgestort met beton liepen medewerkers in het depot om aangevraagde boeken op te halen. Ondenkbaar dat dit zo in Nederland zou gebeuren.
De bibliotheek is 24/7 open, alle dagen van het jaar. Er zijn 1200 stille studieplekken in leeszalen en 500 plekken om samen te werken of te overleggen. In tentamentijd worden er 300 plekken bijgemaakt. Het zijn grote open ruimtes die je op alle vloeren ziet. Er zijn geen muren gebruikt. Er is weinig geld voor onderhoud dus is er gekozen voor materialen die mooi oud worden. Degelo zei: het is geen schade als iets kapot gaat, dat heet patina. Is zijn natuurlijke materialen en sobere kleuren gekozen. De bezoekers en de boeken geven kleur aan de ruimte.

image

Antje Kellersohn (directeur van de UB van Freiburg) gaf ons nog wat bezoekersdata en uitleencijfers. En een dame van de meubelleverancier Brunner vertelde ons over Banc, het meubel dat speciaal voor deze bibliotheek is ontwikkeld. Met smalle pootjes zodat je goed onder de meubels schoon kan maken en hoge en lage rugleuningen.

De rondleiding die volgde zal ik in een aparte post beschrijven.

Uiteraard waren er vandaag ook presentaties van niet architecten. Zoals de presentatie van Hendrik Defoort die vertelde over het project van de UB in Gent. Zijn verhaal hoorde ik eind vorig jaar van Sylvia van Pethegem dus maakte ik nu weinig aantekeningen. Maar het blijft een enorm indrukwekkend verhaal.

Morgenochtend de laatste sessies. Over wat meer techische zaken als licht en bewegwijzering. En dan zaterdag naar de Vitra Campus en weer naar huis.

Liber Architecture Group – dag 1

Gister ben ik in Freiburg aangekomen na een autorit van een uur of 6. Yvette pikte me op in Maastricht en samen reden we met de auto naar Duitsland. We hadden onderweg enorme lol.

image

En vandaag begon de Liber Architecture Group conferentie met een bezoek aan de Quartier Vauban wijk.

image

In de stromende regen liepen we hierin rond en vertelde onze gids over de wijk. Deze wijk is 17 jaar geleden gebouwd door een groep sociaal geëngageerde en enorm milieubewuste mensen. Zij hebben heel goed nagedacht over het soort huizen (energie neutraal en vol met zonnepanelen) en het verkeersplan (geen auto’s in de wijk maar aan de rand in parkeergarages, veel fiets- en wandelpaden en ook veel groen).

image

Ondanks de regen was het heel fijn om hier rond te lopen. Yvette en ik gaan misschien vrijdagmiddag nog even terug om nog beter te kijken.

Na de lunch (lekkere wortelsoep) startte de eerste sessie die ging over user experience.

image

Graham Walton (Loughborough Universiteit) leidde ons door een aantal gebruikersonderzoeken (9 in totaal) en de methodologie daarachter. Verschillende groepen mensen doen dit soort onderzoeken en in deze gevallen waren het onderzoeken op 1 gebouw. Er werden wel verschillende methoden gebruikt en Walton meent dat de mix het beste resultaat heeft.

Ongeacht waar het onderzoek heeft plaatsgevonden, studenten laten hetzelfde gedrag zien. Ze laten spullen achter om hun plek te claimen, stilteplekken zijn favoriet maar studenten kiezen de plek die past bij datgene wat ze moeten doen, studenten houden er van om met meubilair te sjouwen en het elders te plaatsen, ze houden van grote tafels, de ICT faciliteiten beïnvloeden het gebruik van de ruimte en studenten hebben een voorkeur voor natuurlijk licht.

Walton heeft zelf veel gehad aan het onderzoek van Crook (moet ik nog even verder onderzoeken) waarin 4 soorten van social learning worden beschreven:
– focussed collaboration
– intermitted exchange
– serendipitous encounters
– ambient socialising

Het was leuk om te zien dat Walton 10 jaar lang foto’s maakte van dezelfde plekken in de library en deze kon vergelijken met elkaar. De verschillen waren groot. En hij vertelde over de eindeloze onderzoeken die zij in de afgelopen 10 jaar deden. Voor hem is benchmarking cruciaal en fijn om lange termijn trends te zien. Hij gebruikt graag onderzoeken van anderen om mensen te overtuigen. En zijn eigen onderzoeken om al die data te verzamelen. Maar zijn voornaamste boodschap: ga in dialoog met de gebruiker en gebruik eens een idee van hen.

image

Olaf Eigenbrodt (Hamburg State and University Library) die ik vorige keer ontmoette in Helsinki vertelde over user participation in the planning process. In zijn bibliotheek hebben ze UX en user driven innovation werkelijk omarmt en dat is heel mooi om te zien. Zij durven het experiment echt aan te gaan, zo laten zij bijvoorbeeld ruimtes leeg om te zien hoe studenten deze in gaan richten. Spullen halen de studenten uit de Library. Iemand in het publiek vroeg nog of ze ook spullen van huis meenamen maar dit was niet het geval 🙂 Studenten vonden het heel interessant om mee te denken maar sommigen methoden waren niet populair. Wat wel goed werkte was de Stabi’s next top model voor de keuze voor de beste stoel.

image

Agnes Mainka (Heinrich Heine University Dusseldorf) vertelde over bibliotheken die zij in haar vakantie bezocht had en dat bibliotheken verschillende soorten ruimtes in moeten richten. Haar focus was  voornamelijk openbare bibliotheken en ik denk dat zij even gemist heeft wie er in het publiek zaten.

En als laatste spreker kwam Frederic Brodkom aan de beurt. Hij werkt in de Library of Science and Technologies van de Catholic University of Louvain. Hij vertelde over een van de bibliotheken waar een nieuw gebouw voor werd gezocht. Dit gebouw werd opengebroken om meet natuurlijk licht binnen te laten en hier werden 720 studieplekken gerealiseerd. Zij deden onderzoek volgens de sweeping methode en bevroegen studenten naar wie ben je, wat doe je hier en waar zit je. Ze liepen een jaar lang elke dag op verschillende tijden door de ruimte om deze meting uit te voeren.

Na deze sessies was er een receptie en kregen wij een film te zien van de nieuwbouw van de UB van Freiburg. Na het eten wandelden we hier nog even langs. Want zo in het donker is het wel een heel mooi gebouw.

image

op bezoek bij de hanze hogeschool groningen

Al bijna 2 jaar zat deze afspraak in de planning en het lukte Marjan Bonink en mij maar niet om hem echt te maken. Tot gister. Toen ging ik op bezoek bij de Hanze Hogeschool in Groningen en dan met name naar de pas verbouwde mediatheek op de Zernike Campus. Marjan haalde me op van het station en had een lunch geregeld met Esther Groot (hoofd afdeling projecten en innovatie). Erg interessant om met elkaar te spreken over campusontwikkeling, horeca en het inrichten van ruimten zoals de mediatheek. Ik kreeg een mooi glossy mee waarin de huisvestingsvisie tot 2020 beschreven staat.

hhg_1

Hierna kreeg ik een uitgebreide rondleiding van Marjan. We begonnen in het café-gedeelte. Toen ik hier ‘s ochtends langsliep dacht ik ook echt dat het een café was maar als je goed kijkt zie je tegen de achterwand nissen met banken om samen te werken bij een scherm. Echt supergaaf gedaan en het werkt. De plek wordt goed bezocht en studenten werken hier graag. Of je nu samen wilt werken, of alleen aan het raam, het kan allemaal. Er is voldoende stroom om alle laptops en telefoon te voorzien.

Draai je je om en steek je de gang over dan kom je hier. De mediatheek (het café-landschap hoort er ook bij hoor maar kan langer open zijn omdat het buiten de deuren van de mediatheek ligt). Hier vind je grote schermen, tijdschriften, een leestafel en een balie.

hhg_3

Nu is dit niet de informatiebalie maar een balie om studenten te helpen bij zoekvragen en informatievaardigheden vragen. De informatiebalie ligt iets verder op. Links van deze ruimte is een trap waar je op kan zitten studeren of kan luisteren naar een docent die iets vertelt.

hhg_4

Om geluidsoverlast te voorkomen kunnen de gordijnen gesloten worden zodat de trap aan het zicht wordt onttrokken van de mediatheek.

hhg_2
De grote schermen zijn touchscreens. Je kan ze gebruiken om in de catalogus te zoeken of om een filmpje aan je medestudenten te laten zien. Marjan denkt nog na hoe ze goed ingezet kunnen worden en hoe je met deze schermen reclame kan maken voor de diensten en producten van de mediatheek.

hhg_5

Heel leuk bedacht vind ik deze pods waar 1 persoon in kan zitten. Dit gebied van de mediatheek is geen stiltezone (die zit op de 1e etage) maar op deze manier kun je je toch een beetje afsluiten. Aan de zijkant kunnen boeken worden geplaatst (toevallig of niet er stond een boek met op de voorkant een foto van de TU Delft Library :)) Maar ook zit er een scherm ingebouwd. En dan denk je, wordt dit gebruikt?

hhg_8

Ja dus. Even snel iets opzoeken en weer verder. Waar ik ook erg van gecharmeerd was, zijn deze banken bij de ramen. Lekker hoog, je kunt er op hangen, of bij een tafeltje op zitten. En op de zijkant een verwijzing naar de plek waar je bent.

hhg_6

En op de eerste etage dan de stilteplekken. Lange tafels, veel studenten, veel stroom. En mooi oranje licht in combinatie met wit tl-licht.

hhg_7

Het meest bijzondere aan deze mediatheek is dat studenten weten wat ze wat mogen doen door slim gebruik te maken van verschillende soorten meubilair. Nergens hangen bordjes dat je stil moet zijn of waar je wat mag doen. Het is gewoon duidelijk van zichzelf.

Naast deze plek liep ik nog door 2 schools, een techniekgebouw, een sportgebouw en een bibliotheek van de universiteit. Hier kregen we ook snel even een spontane rondleiding.

Meer foto’s vind je op flickr.

op bezoek bij de erasmus universiteit rotterdam

Gister was ik met een aantal collega’s op bezoek bij de Erasmus Universiteit Rotterdam. We waren erg benieuwd naar het in september geopende Polak gebouw en kregen daar een rondleiding van Sandra Klarenbeek.

polak

Ik was op tijd dus ik kon even genieten van de entree. Een ruim en open gebied met een enorme trap. Onder aan de trap staan banken met planten waar je even kan zitten, wachten of studeren. Net wat je prettig vind om te doen. Je vindt hier geen balie of receptie. En dat is best een beetje gek. Ook tijdens het rondlopen zagen wij geen EUR-medewerkers of beveiliging. Blijkbaar hoeft dat niet in Rotterdam.

polak2

In het gebouw zijn ongeveer 600 studieplekken te vinden op 6 verschillende etages. Dit zijn verschillende soorten plekken zoals deze oranje stoelen.

polak3

Maar er zijn ook lange banken, ronde tafels, plekken met computers, pekken met in hoogte verstelbare stoelen en nisjes met of zonder scherm.

polak4

Er zijn in het gebouw naast studieplekken, ongeveer 20 onderwijsruimten. Grote of klein lokalen waar college’s gegeven kunnen worden en waar studenten mogen zitten als ze niet bezet zijn. Alle studieplekken zijn voorzien van stroom (2 per plek). En er is veel aandacht geweest voor akoestiek en geluidsoverlast. Ook is er per studieplek individuele verlichting.

polak5

Ook de bibliotheek heeft tijdelijk onderdak gekregen in dit gebouw en er is ook een balie, maar die heb ik even gemist. De tijdschriften en boeken staan op zo’n manier dat ze bijna niet opvallen en mooi opgaan in het gehele concept. Sandra vertelde over wat wel goed werkt en wat een beetje minder. We lopen tegen dezelfde problemen aan, zoals plekken die bezet worden gehouden terwijl de student er niet is, overvolle prullenbakken en veel studenten die op zoek zijn naar een plek. Aan dat laatste gaan wij de komende tentamenperiode iets doen. Tegen het “handdoekje leggen” zeg maar. Ik verklap nog niet was, maar geloof mij het wordt een interessant experiment.

Meer foto’s staan zoals altijd op flickr.

 

op bezoek in Gent

Vorige week was ik twee dagen in Gent voor de Liber Architecture Group. Volgend jaar is in april de conferentie in Freiborg en nu gingen we het programma bespreken. Als we dan als groep bij elkaar zijn bezoeken we ook altijd een aantal bibliotheken.

Dit keer dus Gent. De eerste rondleiding ging door de, thans in verbouwing zijnde, universiteitsbibliotheek, nieuwe depots en boekentoren.

ub_gent

Er moet nog een hoop gebeuren dus Gent staat zeker op het lijstje om nog eens terug te keren. De nieuwe depots zijn wel klaar en zijn erg mooi geworden.

ub_gent_depot

We namen ook een kijkje in de verbouwde faculteitsbibliotheek van Ingenieurswetenschappen en Architectuur. Mooie oplossing bedachten ze hier met hekken voor de boeken die naar beneden kunnen zodat er ook evenementen georganiseerd kunnen worden als de bibliotheek gesloten is.

gent_faculteit

En we gingen naar de faculteitsbibliotheek van Letteren en Wijsbegeerte waar we een rondleiding kregen van Saskia Scheltjens. Hier is een gedeelte van de verbouwing al gereed maar zijn er nog plannen voor meer.

faculteit2

Zie je de smalle richel om aan te studeren? Het werkt in tentamenperiodes maar optimaal is het niet, het is net te smal. Idee is wel goed bedacht.

faculteit3

En als laatste gingen we naar de bouwplaats van De Krook (voor onder andere de nieuwe stedelijke bibliotheek). We kregen een rondleiding van de architect.

dekrook

Het bijzondere aan het gebouw is dat het niet zo groot lijkt maar het wel is. Dit komt door een knik in het gebouw waardoor je vanuit elke hoek maar een stukje ziet. En het verbindt twee gebieden van de stad met elkaar door nieuwe bruggen die gebouwd worden.

dekrook2

Als het gebouw klaar is zeker een must see om eens langs te gaan. En dan gelijk ook de andere bibliotheken nog een keer bezoeken als die ook gereed zijn.

 

designing libraries 4 – de lokatie

jamesbhunt

Hoe begin je een fantastische bibliotheek te beschrijven. Ik kan niet alles noemen. De hoogtepunten dan maar. Wouw!

Omdat ze niet alle boeken in de bibliotheek wilden hebben bouwden ze een enorm magazijn met boeken in bakken en een robot die ze ophaalt. In 1 bak zitten 500 boeken. Een robotarm brengt het boek naar een balie als het wordt opgevraagd en dan ligt het 10 minuten later in de publieke ruimte om opgehaald te worden.

boekenrobot

De genius bar, net als in de Apple winkel, met allemaal spullen die je kan lenen in de bibliotheek.

uitleenspullen

En dit kon van alles zijn, oplaadsnoeren van alle mogelijke mobiele apparaten, laptops, ereaders, raspberry pi of makey makey. Ook een 3d printer hoort tot de mogelijkheden. Een ruimte met ASK US erboven waar studenten wachten om je te helpen met allerlei verschillende vragen.

Over techniek gesproken. Wat vind je van deze gamestudio.

gamestudio

Studenten kunnen deze ruimte reserveren. De ramen blinderen door van doorzichtig glas melkglas te maken (gaaf!) en een videogame spelen of een sportwedstrijd kijken. De medewerker die ons te tour gaf kan alle mogelijkheden van de ruimte regelen op haar mobiele telefoon. Alleen medewerkers mogen de hele ruimte blinderen 🙂

En dan de kers op de taart. Een ruimte waar je 270 graden breed kan presenteren.

270graden

Misschien moet je erbij geweest zijn maar dit was enorm indrukwekkend. En dit is niet de enige ruimte. Er is nog een vergelijkbare waar je ook op de grond kan presenteren. In beide ruimtes hangen veel (4K) beamers.

Maar ook kleine dingen vallen op. Of de details zoals Marvin Malecha op maandag zei. Wat denk je van lockers in verschillende maten. Zelf een zo grote dat er een mens in past. Of de keuze voor mooi en bijzonder meubilair.

meubilair

De makerspace in James B Hunt was maar klein. Die in de Hill bibliotheek daarentegen heel groot. Grappig hoe beide bibliotheken leren van elkaar en dingen overnemen.

makerspacehill

En wat kan ik nog meer vertellen. Het gebruik van kleur, geel voor de trap en oranje voor de toiletten. Hoe de trappen op meerdere manieren gebruikt kunnen worden. Dat de geluidsstudios die je kan reserveren niet geluiddicht zijn en dat je dus soms iemand hoort zingen of een gitaar hoort bespelen.

Ze wilden in Raleigh een hypermoderne bibliotheek bouwen en daar zijn ze zeker in geslaagd. Een mooi voorbeeld voor ons allemaal. Wil je meer foto’s zien, kijk dan even hier. Wil je nog iets vragen of opmerken, de comments staan open. Ik ben heel benieuwd wat jullie vinden van deze bibliotheek.

designing libraries 4 – dag 3

De laatste (halve) dag van de conferentie begon met sessie 7.

sessie 7: space to engage: building on the role of librarians in teaching and learning

Joan Lippincott (CNI) en Brain Mathews (Virginia Tech University) bespraken 3 grote thema’s die zij zien als het gaat om hoe de bibliotheek met de campus samenwerkt.

  • exporting expertise in library learning spaces to other campus buildings
  • new ways of thinking about exhibit spaces and making connections between exhibits and the institution’s research, teaching, and learning programs
  • developing new classroom configurations and supporting new pedagogies

mathews

De voorbeelden die werden gegeven spraken tot de verbeelding. Mooie tentoonstellingen van studentenwerk om de connectie met de campus te maken. Tools die gebruikt werden tijdens dit onderzoek dat tentoongesteld werd was ook aanwezig. Door dit te doen kreeg de universiteit beter contact met de studenten en de faculteiten. Maar ook het actief leren werd bevorderd.

Lippincott bepleitte voor het gebruik van de lege muren om dingen op te hangen omdat anders een learning commons net zo goed een computerzaal kan zijn. Het moet over leren gaan en bibliotheekmensen moeten opnieuw de connectie maken met leren. Die zijn zij een beetje kwijt geraakt in de afgelopen jaren. Als je tentoonstelling laat zien in de bibliotheek, laat je zien dat je begrijpt wat er op de campus gebeurd. Maar ook waren er voorbeelden van oude beelden met nieuwe media, oral history en image mashups.

Als het aan Mathews ligt worden alle bibliotheken incubators voor actief leren op de campus. Die rol kunnen we naar ons toe trekken. Probeer het uit in de bibliotheek en implementeer het later op de campus.

Het verschil tussen een library learning space en een zelfde soort ruimte op de campus is:

  • de bibliotheek richt zich op academisch werk in connectie met de content
  • de bibliotheek is open voor iedereen van elke discipline
  • de diensten die de bibliotheek aanbiedt dragen bij aan het academische werk, integratie van content en gebruik van technologie

sessie 8: designing great environments for library staff

Het leuke aan deze sessie was dat het over de werkplekken van medewerkers ging. Dat maak je niet vaak mee op conferenties. Een dag eerder had ik de werkplekken van de medewerkers van de James B. Hunt bibliotheek gezien en dat waren grote open ruimtes met – staj hoe noem je dat – kijk zelf maar.

kantoor

Als het buiten zou zijn, zou je het zonneschermen noemen 🙂

Elliot Felix (Brightspot) en Gwen Emery (NCSU) vertelden over hun aanpak. In het geval van Felix gaat het om ruimte, organisatie, diensten die alledrie een invloed hebben op de belevenis van de medewerkers. Voor hem zit het verschil in samenwerken of alleen werken en hij heeft een nieuw woord om fysiek en digitaal te combineren = phygical. Hij pleitte voor het voor het gebruik van persona’s, ook voor de medewerkers. Nu hebben wij dat in Delft al dus kan ik zijn verhaal alleen maar ondersteunen. Persona’s helpen om diensten en producten te ontwikkelen, ook als het gaat om de werkplekken van de medewerkers.

Emery begon met de geschiedenis van de werkplek. Met mooie afbeeldingen van een bibliotheek van Lloyd Wright. In het geval van NCSU kreeg het personeel hetzelfde meubilair als de studenten. Emery eindigde haar verhaal met de link naar Imagine the next, een idee van haar vriendin Janine James. Een concept waar ik op een later moment zeker nog eens in ga duiken.

sessie 9: organizational and service models

Voor mij was de koek inmiddels op. Er zat teveel in mijn hoofd en er kon niets meer bij. De mooie plaatjes van Madeleine Lefebvre (Ryerson University in Toronto) bleven nog net hangen omdat ik, de laatste keer toen ik er was in een oud gebouw was. Het nieuwe gebouw is nu klaar en als Lefebvre volgend jaar een bezoek brengt aan Delft wil ze hier graag over vertellen. Het gebouw is van dezelfde architect als de James B. Hunt bibliotheek. En net zo indrukwekkend.

lefebvre

‘s Middags mocht ik met twee nieuw gemaakte vriendinnen mee naar de Universiteit van North Carolina, Chapel Hill. Ik zag hier al de schermen van in een sessie op zondag. De schermen worden de Liquid Galaxy genoemd en kunnen alleen Google Maps en Streetview laten zien.

liquid

Maar dat is voor deze studenten genoeg. De verdieping waar de schermen staan was net opnieuw ingericht. In mijn beleving niet heel speciaal of bijzonder maar als je de rest van de bibliotheek zag wel een hele verbetering. Hierna gingen we naar een ander gebouw met een undergraduate bibliotheek, die een geluidstudio hebben en bezochten we een makerspace. En van dit laatste bezoek neem ik mee, begin klein maar begin wel gewoon. Kijk wat er gebeurd, pas aan waar nodig en hala mensen binnen om te experimenteren. Bij jou hoeven ze niet bang te zijn als het mislukt, bij jou mogen ze beginners zijn.